Menu

Na regale

szkice i notatki, spiski i zapiski z przeczytanych książek. Głównie z polskiej prozy XX i XXI w.

Chyba za nami nie traficie

hichal23

1

Zaakceptowany gadźo (romskie określenie na nie-cygana, obcego) tak chyba można powiedzieć o Jacku Milewskim, autorze wydanego niedawno zbioru opowiadań o Cyganach pt. "Chyba za nami nie traficie". To druga książka Milewskiego, pierwsza "Dym się rozwiewa" ukazała się w 2008 roku i została uhonorowana Nagrodą im. Beaty Pawlak. Milewski urodzony w 1966 r. jest współzałożycielem jedynej w Polsce szkoły romskiej, której przez szesnaście lat był dyrektorem. Autor wielu publikacji i programów telewizyjnych poświęconych tematyce cygańskiej.

 

2

"Chyba za nami nie traficie" otwiera opowiadanie zatytułowane "Konopnicki i inni", którego początek jest jakby wyjęty z horroru:

 

… i odrąbali jej głowę. Gdy ze zgrzytem spadała na trawę, trzasnęło coś w pniach rosnących obok topoli, a uliczne lampy przygasły na moment.

 

Rozwiązanie zagadki o czyją głowę chodziło znajdziemy na kolejnej stronie opowiadania i wywoła ono szeroki uśmiech na naszej twarzy. Potem jest o duchach, zjawach i strachach. O dzwoniącym telefonie, który odłączony jest od kontaktu.

 

W kolejnych opowiadaniach znajdujemy cały tabor romskich bohaterów: 30-letniego mężczyznę z wyrokiem śmierci wydanym przez muzułmańską rodzinę za romans z żoną jednego z nich; zakochanego młodzieńca, który porywa swoją ukochana by mogli razem być; zbiorowe losy Cyganów w czasie swoich wędrówek i II wojny światowej; jest także Cyganka-wróżka; znajdziemy trudny związek Polaka-policjanta z romską dziewczyną.

 

A wszystko to zanurzone jest w prawdziwych faktach, romskim języku i historii Cygan. Milewski opisuje różne grupy Romów ich podziały i konflikty, hierarchię władzy, wykluczanie ze społeczności i oszustwa wewnątrz niej.

 

3

Książka "Papusza" Angeliki Kuźniak, film Joanny Kos-Krauze i Krzysztofa Krauze pod tym samym tytułem, a także "Chyba za nami nie traficie" Jacka Milewskiego to tytuły, które w ostatnich miesiącach poruszały tematykę cygańską. Ta grupa, od dawna przebywająca na terenie Polski wreszcie ma swój głos w polskiej kulturze.

 

[Jacek Milewski, "Chyba za nami nie traficie" W.A.B. Warszawa 2013, cena 29,90]

 

MH

 

 



© Na regale
Blox.pl najciekawsze blogi w sieci